آخرین مطالب
امکانات وب
در حال حاضر مسلمانان تانزانیا تقریبا در سراسر کشور پراکنده اند، اما نقطه تمرکز آن ها در مناطق ساحلی از شمال تا جنوب تانزانیا و جزیره های واقع در اقیانوس هند است که از نظر جمعیتی بیشترین تراکم را دارند.
در یک بررسی کلی می توان گفت مسلمانان در شهرها و روستاهای مجمع الجزایر زنگبار، دارالسلام، کیساوا، ماندرا، روفیجی، امتوارا، نوالا، کیلوا، اوجیجی، لیندی، ناچینگوا، ماساسی، کیگوما، تونداره، امبینگ و سونگیا نسبت به مسیحیان از جمعیت بیشتری برخوردارند.
اکثریت مسلمانان تانزانیا اهل سنت هستند، اما بیشتر مسلمانان بومی از مذهب شافعی و مسلمانان آسیایی از مذهب حنفی پیروی می کنند. قبیله نیاموزی که دومین قبیله بزرگ تانزانیا به شمار می رود، مهم ترین قبیله اسلامی کشور است که بیش از نیمی از جمعیت آن را مسلمانان تشکیل می دهند. علاوه بر این که جمعیت قابل توجهی از قبیله های زگولا، انگولو، شامبالا، دوئه، رووا، روندی ایرانگی، انیاتورو و نیرامبا نیز مسلمان هستند. قبیله یاتو نیز یکی دیگر از قبایل بزرگ و مسلمان تانزانیا است که هشتاد درصد جمعیت آن را مسلمانان تشکیل می دهند.
در این میان فرق ضاله بهائیت، احمدیه، اباضیه و وهابیت فعالیت می کنند و سعی در افزودن پیروان خود دارند. همچنین طریقت های صوفیانه به ویژه قادریه و شاذلیه مریدانی در تانزانیا دارند و شیعیان نیز بخش دیگری از مسلمانان تانزانیا هستند که جدای از شیعیان اسماعیلی آقاخانیه و بهره های داوودی، بیشتر آن ها شیعیان خوجه اثنی عشری و شیعیان بومی را در بر می گیرد. همچنین در حال حاضر حدود 99 درصد از جمعیت زنگبار را پیروان اسلام تشکیل می دهند و شغل اکثر آنان کشاورزی و ماهیگیری است.
در کنار مسلمانان بومی، اقلیت کوچکی از مسلمانان آسیایی و عرب تبار نیز در تانزانیا زندگی می کنند. اعراب بیشتر در دارالسلام، زنگبار و پمبا و گروه اندکی نیز در کیلوا و باگامویو حضور دارند. آن ها بیشتر به تجارت اشتغال دارند و بخش عمده ای از بازار زنگبار که از مراکز پر رونق تجاری شرق آفریقا به شمار می رود، در دست تاجران عرب است. آن ها در دارالسلام نیز از جایگاه مناسبی برخوردارند و علاوه بر صادرات و واردات کالاهای گوناگون، در برخی از شرکت های بزرگ تجاری نیز سرمایه گذاری می کنند. اعراب زنگبار و دارالسلام دارای مساجد و مراکز آموزشی خاص خود هستند و با کشورهای اسلامی مانند عربستان سعودی، عمان، قطر، امارات متحده عربی و بحرین ارتباطات خوبی دارند.
هندی ها دیگر گروه مهم مسلمانان در تانزانیا هستند که عمدتا در اواخر قرن نوزدهم از ایالات گوناگون هندوستان به این کشور مهاجرت کردند. این مسلمانان براساس تعلق خود به مناطقی از هند، آداب و رسوم خاص خود را دارند. یکی از گروه های مهم آنان، کچی ممون ها هستند که پیشینه آن ها به منطقه کچ هند باز می گردد و از این ایالت به شرق آفریقا مهاجرت کردند. آن ها در قرن نوزدهم عمدتا به دلیل تجارت و فعالیت های دریانوردی وارد شرق آفریقا شدند و نخست در جزیره لامو و سپس در مومباسا و زنگبار اقامت گزیدند.
کچی ها پس از اقامت طولانی در تانزانیا هنوز به آداب و رسوم خاص خود وفادارند و جامعه ای بسته به شمار می روند. آن ها در شهر زنگبار دارای مساجد متعدد و مقبره های قدیمی هستند که به بزرگان و مشایخ آنها تعلق دارد. این جماعت همچنان به رسم دیرین مبتنی بر اشتغال هر یک از دسته های کچی به یک شغل خاص وفادارند و لذا هر یک از دسته جات کچی به شغلی خاص مشغولند که با شغل دسته های دیگر متفاوت است.
کوکانی ها گروه دیگری از هندی های سنی هستند که در اوایل قرن نوزدهم از منطقه کوکان واقع در ایالت ماهاراشتا به شرق آفریقا مهاجرت کردند. کوکانی ها در قرون میانه مسلمان شدند و بعدها به دریانوردی روی آوردند. در اوایل قرن نوزدهم گروهی از آنها در مومباسا اقامت گزیدند و اولین رهبر آنان حاج کامبی نام داشت. او در یکی از رشته های مهندسی تحصیل کرده بود و در شرکت مکنزی که عهده دار تاسیس راه آهن کنیا بود، کار می کرد. وی پس از بازگشت به هندوستان، کوکانی ها را تشویق به مهاجرت به کنیا کرد.
شماری از کوکانی ها به کنیا آمدند و پس از اتمام کار راه آهن، با احداث شرکت های خصوصی در شهرهای گوناگون کنیا و تانزانیا به فعالیت های تجاری پرداختند. کوکانی ها نیز تشکیلات خاص خود را دارند و کمتر با دیگر مسلمانان به ویژه سیاهان مسلمان همراهی نشان می دهند. آن ها از نظر اقتصادی وضعیت مناسبی دارند و در زمره طبقات ثروتمند جامعه به شمار می آیند.
غیر از هندی ها، شماری پاکستانی سنی مذهب نیز که انگلستان آن ها را در اواخر قرن نوزدهم به شرق آفریقا انتقال داد، در چند شهر بزرگ تانزانیا زندگی می کنند. آن ها در آغاز به عنوان کارگر، فروشنده و منشی در خدمت انگلیسی ها بودند ولی پس از استقلال تانزانیا و بهره گیری از خلاء اقتصادی موجود، جذب مشاغل تجاری گوناگون شدند. این پاکستانی ها در سایه استعداد خود به جایگاه مناسبی دست یافتند و امروزه مالک بسیاری از شرکت های تجاری، کارخانجات، صرافی ها، بنگاه معاملات ملکی، موسسات صادرات و واردات و مغازه هایی در شهرهای مختلف تانزانیا هستند.
همچنین بلوچ های ایرانی تبار یکی دیگر از اقلیت های مهم مسلمانان تانزانیا به شمار می روند که پیشینه حضور آن ها به دوره قاجار و حکومت سلاطین عمانی بر بخش های مهمی از این کشور بر می گردد؛ اکنون نیز تعداد زیادی از آن ها در تانزانیا زندگی می کنند.
منابع:
1- مقاله: سازمان هاي غير دولتي اسلامي در كشورهاي جنوب صحراي آفريقا.
2- شیعیان تانزانیا دیروز و امروز نوشته امیر بهرام عرب احمدی.
3- اسلام و مسلمانان در کنیا نوشته مژگان مقدم.
4- وب سایت بهائی های تانزانیا.
5- وب سایت احمدی های تانزانیا.
6- یادداشت های شخصی سید محمد شاهدی.
7- تحقیقات میدانی سید احمد سیدمرادی.
منبع خبر: پایگاه اطلاع رسانی شیعیان آفریقا
برچسبها: شیعیان آفریقا, تشیع, تانزانیا, اسلام شیعیان تانزانیا - فرهنگ، آئین و مراسم های بومی...